گربه اسفینکس، که بهش گربه بیمو هم میگن، گربهای خاص و جذابه که یه پوست چروکیده و یه لایه نازک کُرک داره. این گربهها تقریبا هیچ مویی روی بدنشون ندارن و همین باعث شده با بقیه گربهها متفاوت باشن. با اینکه ظاهری باکلاس و اشرافی دارن، ولی کلی شیطون و بازیگوشن و بعضی وقتا بیشتر شبیه سگها رفتار میکنن تا گربهها! اسفینکسها عاشق گرما هستن و هر جا یه نقطه آفتابی پیدا کنن، خودشونو پهن میکنن که گرم بشن. از اونجایی که مهربون و اجتماعی هستن، برای خانوادههایی که بچه یا حتی حیوانات دیگه دارن، انتخاب خیلی خوبی محسوب میشن. البته نگهداری ازشون یه سری مراقبتهای خاص داره که باید حواستون بهش باشه. اگه میخواین بدونین این گربههای دوستداشتنی برای شما مناسبن یا نه، بهتره بیشتر در موردشون بدونین.
مشخصات کلی گربه اسفینکس
- اخلاق و رفتار: شیطون، مهربون، اجتماعی، پرانرژی و بامزه
- وزن: کمتر از ۱۲ پوند (حدود ۵.۵ کیلو)
- اندازه: ۱۳ تا ۱۵ اینچ (حدود ۳۳ تا ۳۸ سانتیمتر) از سر تا دم
- پوشش: تقریبا بدون مو، یه لایه نازک کرکمانند
- رنگها: هر رنگی مثل سفید، مشکی، قرمز، قهوهای و یاسی
- ایجاد حساسیت: نه
- نژاد: کانادا
ظاهر گربه اسفینکس
اولین و قابلتوجهترین ویژگی ظاهری گربه اسفینکس، نبودن مو روی بدنشه. البته این گربهها همیشه کاملاً بیمو نیستن؛ طبق استانداردهای نژادی، ممکنه یه لایه نازک کرک مخملی روی بدنشون داشته باشن.
- معمولاً روی پل بینی و پشت گوشهاشون یه مقدار موهای کوتاه دیده میشه. بیشتر اسفینکسها سبیل ندارن.
- پوست گربه اسفینکس کمی چروک داره، مخصوصاً اطراف شونهها و بین گوشهاش.
- گوشهاشون خیلی بزرگه و یه ظاهر فانتزی بهشون میده.
- چشماشون درشتِ و با فاصله از هم قرار گرفته. رنگ چشم این گربهها میتونه هر رنگی باشه که بهطور ژنتیکی در گربهها ممکنه، آبی، سبز، کهربایی، نارنجی، قهوهای، زرد یا حتی دو رنگ متفاوت باشه.
- نبودن مو به معنی نبودن رنگ نیست! پوست گربه اسفینکس میتونه هر رنگی داشته باشه.
- از نظر جثه، این گربهها اندازهای متوسط دارن، بدنشون عضلانیه و دمشون بلند و کشیدهس.
هر آنچه که درباره گربه اسفینکس باید بدانیم
گربه اسفینکس، با اون ظاهر خاص و باکلاسش، از مجسمه افسانهای ابوالهول مصر (Sphinx) الهام گرفته! شاید فکر کنین این گربهها از زمان مصر باستان بودن، اما حقیقتش اینه که نژاد اسفینکس امروزی کاملاً کاناداییه و اولین بار سال ۱۹۶۶ توی تورنتوی کانادا، بهخاطر یه جهش ژنتیکی عجیب، یه بچهگربه بیمو به دنیا اومد. این اتفاق به چشم بعضی پرورشدهندهها جالب اومد و اونا تصمیم گرفتن این ویژگی خاص رو توی نسلهای بعدی هم نگه دارن.
اولش این گربهها رو «گربه بیموی کانادایی» صدا میکردن، ولی وقتی به آمریکا رسید، پرورشدهندههای کانادایی و آمریکایی دستبهکار شدن و سعی کردن این نژاد رو تثبیت کنن. برای اینکه بدنشون قویتر بشه و مشکلات ژنتیکی نداشته باشن، اونا اسفینکس رو با نژاد Devon Rex ترکیب کردن، چون اونم موهای خیلی کمی داره. بعد از کلی پرورش و انتخاب، گربه اسفینکس با ظاهر عجیب و شخصیت فوقالعادهش به یه نژاد مستقل تبدیل شد.
سال ۲۰۰۲، «انجمن دوستداران گربه» (CFA) این نژاد رو رسمی و سال ۲۰۰۵ هم «انجمن بینالمللی گربه» (TICA) اسفینکس رو به لیست نژادهاش اضافه کرد. چندتا باشگاه اروپایی هم این گربه رو پذیرفتن، البته با استانداردهای خودشون. «انجمن دوستداران گربه آمریکا» (ACFA) هم اسفینکس رو به رسمیت شناخت.
با این حال، بعضی سازمانها هنوز این نژاد رو تأیید نمیکنن، چون معتقدن بیمو بودنش یه مشکل ژنتیکیه که ممکنه روی سلامت و طول عمر گربه تاثیر بذاره. ولی با همهی این حرفا، طرفدارای اسفینکس روزبهروز بیشتر میشن، چون هم قیافهی خاصی داره، هم یه همراه مهربون و بامزهست که عاشق بغل و توجهه!
مراقبت از گربه اسفینکس
شاید فکر کنید گربهای که تقریباً بی مو هستش، به مراقبت زیادی هم احتیاج نداره، اما حقیقت اینه که تمیز کردن گربه به خصوص اسفینکسها اهمیت خیلی زیادی داره! چون بدنشون مویی نداره که چربی طبیعی پوست رو جذب کنه، اگه بهشون رسیدگی نشه، هم پوستشون چرب و مشکلدار میشه و هم ممکنه روی مبل و وسایل خونه لکههای چربی بذارن.
- حمام کردن: بهتره اسفینکس رو هفتهای یکبار یا هر دو هفته یکبار حمام کنید تا چربیهای اضافی پوستش از بین بره. برای حفظ سلامت پوست گربه از شامپوی ملایم مخصوص گربهها استفاده کنید تا بدنش خشک نشه. بیشتر پرورشدهندهها از همون بچگی این گربهها رو به حمام کردن عادت میدن، برای همین برخلاف بقیهی گربهها، معمولاً از آب نمیترسن و اذیت نمیکنن!
- تمیز کردن گوشها: چون مو ندارن، داخل گوششون چربی و گردوغبار جمع میشه که نهتنها ظاهرشونو کثیف نشون میده، بلکه میتونه باعث عفونت بشه. هر هفته با یه پنبه (نه گوشپاککن!) گوشش رو تمیز کنید. اگه دیدین گوشش قرمز شده، زخم داره، بوی بد میده یا جرم زیادی توش جمع شده، حتماً به دامپزشک مراجعه کنید.
- ناخن و دندان: مثل هر گربه دیگهای، ناخنهای اسفینکس باید مرتب کوتاه بشه و برای جلوگیری از بیماریهای دندانی گربه، بهطور منظم دندوناشو مسواک بزنین.
- آلرژیزا بودن: برخلاف تصور خیلیا، گربه اسفینکس کاملاً ضد حساسیت (هیپوآلرژنیک) نیست. درسته که ظاهرش بیموئه، ولی بدنش با یه لایه خیلی نازک کرکی پوشیده شده. با این حال، بعضی پزشکان این گربه رو به افرادی که به موی گربه حساسیت دارن توصیه میکنن، چون میزان آلرژن کمتری نسبت به گربههای پرمو داره.
فعالیت و ورزش
گربههای اسفینکس وفادار و عاشق صاحبشون هستن و معمولاً دنبالتون راه میافتن یا وقتی کنارتون هستن، با دمشون بازی میکنن. با اینکه ترجیح میدن همیشه بغل و نوازش بشن، اما ذاتاً گربههای بازیگوش و فعالی هستن. با این حال، نیازشون به ورزش خیلی زیاد نیست.
اسفینکسها میتونن ساعتها خودشون رو سرگرم کنن، اما بعضیاشون دوست دارن یه همبازی داشته باشن. اگه بیشتر روز خونه نیستین، بهتره دو تا اسفینکس بگیرین که حوصلهشون سر نره. با بقیه حیوانات هم خیلی خوب کنار میان، پس اگه یه سگ یا گربه دیگه توی خونه داشته باشین، میتونن با هم بازی کنن.
این گربهها عاشق بازی، پریدن و حتی آوردن وسایل (مثل سگها!) هستن، به شرطی که بهشون یاد بدین. چون باهوش و اجتماعی هستن، با تشویق و تمرین، خیلی راحت آموزش میبینن.
رژیم غذایی و تغذیه
گربههای اسفینکس عاشق غذا هستن. بیشترشون هر چیزی که بهشون بدین رو میخورن، ولی باید دقت کنید که تغذیهشون متعادل باشه تا اضافه وزن پیدا نکنن.
گربههای اسفینکس متابولیسم بالا و سیستم گوارشی حساسی دارند، بنابراین بهتره وعدههای کوچیک غذا رو در فواصل منظم در طول روز بهشون بدین. این کار باعث میشه که گربه از غذا خوردن خسته نشه و علاقهش به غذا حفظ بشه.
اینکه غذای خشک به گربهتون بدهید یا غذای تر، یا ترکیبی از هر دو، بیشتر به سلیقه خودتون بستگی داره. بعضی از صاحبان گربههای اسفینکس رژیم غذایی خام رو ترجیح میدن. اما مثل همه گربهها، اسفینکس شما به رژیم غذایی نیاز داره که سرشار از پروتئین، چربی متعادل و کمکربوهیدرات باشه.
شما میتونید به گربهتون تشویقی هم بدید که به کاهش احتمال تشکیل گلولههای مویی (استفاده از مالت گربه)، تمیز شدن دندانها و حفظ سلامت لثههاش کمک کنه.
مشکلات و بیماریهای رایج در گربههای اسفینکس
- اگه این گربهها درست و اصولی پرورش داده بشن، معمولاً خیلی سالم هستن.
- از اونجایی که اسفینکسها موی خیلی خیلی کمی دارن (فقط یه لایه نازک کرک روی بدنشون هست)، پوستشون خیلی حساسه و به راحتی در معرض آفتاب سوختگی قرار میگیرن. پس نباید زیاد توی آفتاب بمونن.
- علاوه بر مشکلات پوستی، بعضی بیماریهای دیگهای هم هست که گربههای اسفینکس ممکنه بهش دچار بشن، مثل:
- بیماری قلبی هیپرتروفیک که باعث میشه دیوارههای قلب ضخیم بشه.
- بیماریهای لثه و دندان.
- اورتیکاریا که یه مشکل پوستیه و باعث جوش میشه.
گربه اسفینکس شما باید هر سال چکاپ پزشکی داشته باشه تا هر مشکلی زودتر شناسایی بشه. اگه گربهتون علائم بیماری نشون داد، حتما با دامپزشک تماس بگیرین. توی وبسایت پت مدیکو میتونین لیست کامل دامپزشکیها رو مشاهده کنین.
گربه اسفینکس: جمعبندی
- بیشتر از هر چیزی، دوست دارن توی دست شما لم بدن یا توی تخت شما استراحت کنن، البته ترجیحاً شما هم کنارشون باشین.
- گربههای اسفینکس بازی کردن رو دوست دارن ولی نیازی به فعالیت خیلی زیاد ندارن.
- این گربههای باهوش و اجتماعی با بچهها، بزرگترها، گربههای دیگه و بیشتر سگها راحت کنار میان.
- اگه شما از موهای گربه و ریزش اون خوشتون نمیاد، این نژاد میتونه گزینه خوبی براتون باشه.
- معایب
- مستعد آفتابسوختگی هستن و تحمل سرما رو ندارن.
- آلرژیزا نیستن، ولی همچنان از طریق بزاق و پوستشون آلرژن ترشح میکنن.
- این نژاد ممکنه به مشکلات قلبی، پوستی و دندانی دچار بشه.
- معایب
(منبع: سایت thesprucepets.com)
سوالات متداول
آیا گربه اسفینکس برای افراد آلرژیک مناسبه؟
با اینکه این گربهها مو ندارن، ولی همچنان از طریق پوست و بزاقشون آلرژن ترشح میکنن. پس اگه آلرژی به گربه دارین، اسفینکس ممکنه مشکل ساز بشه.
گربه اسفینکس میتونه توی هوای سرد یا گرم بیرون باشه؟
نه، اصلاً! گربههای اسفینکس چون مو ندارن، خیلی به دما حساس هستن. باید از آفتاب مستقیم دور نگهداشته بشن و توی هوای سرد هم نباید بیرون بمونن چون ممکنه سرما بخورن.
گربههای اسفینکس با بقیه حیوانات چطورن؟
اسفینکسها معمولاً با گربهها، سگها و حتی بچهها خیلی خوب کنار میان. چون خیلی اجتماعی و مهربون هستن، مشکلی با بقیه حیوانات ندارن.
گربه اسفینکس چقدر عمر میکنه؟
گربههای اسفینکس به طور متوسط بین ۱۲ تا ۱۵ سال عمر میکنن، البته بسته به شرایط نگهداری و تغذیه، ممکنه بیشتر یا کمتر عمر کنن.
